Geef je bloemen aan iemand met hooikoorts of een allergie, kies dan bloemen die weinig pollen verspreiden, zoals rozen, tulpen, orchideeën, hortensia’s en anjers, en vermijd bloemen uit de composietenfamilie (chrysanten, margrieten, kamille), guldenroede, mimosa en sterk geurende soorten. Een volledig allergievrij boeket bestaat niet: elke persoon reageert anders. Met de juiste keuze en een paar trucjes beperk je de kans op klachten wel flink.
Let op: dit is algemene informatie, geen medisch advies. Bij een ernstige allergie of astma is het verstandig vooraf te overleggen met de ontvanger of diens arts.
Waarom geven bloemen allergische klachten?
Allergische reacties op bloemen hebben grofweg drie oorzaken:
- Pollen (stuifmeel): vooral bloemen die hun pollen door de wind laten verspreiden, geven klachten. Veel snijbloemen worden door insecten bestoven en hebben zwaarder, plakkeriger pollen dat minder door de lucht zweeft, maar toch kan het van dichtbij irriteren.
- Geur: sterk geurende bloemen kunnen hoofdpijn, niezen of benauwdheid veroorzaken bij gevoelige mensen, ook zonder echte pollenallergie.
- Contact: het sap of de haartjes van sommige planten kunnen de huid irriteren, bijvoorbeeld bij bloemisten die er dagelijks mee werken.
Wie allergisch is voor bijvoet of ambrosia (planten uit de composietenfamilie), reageert vaak ook op verwante sierbloemen zoals chrysanten en margrieten.
Bloemen die vaak als geschikter worden genoemd
| Bloem | Waarom geschikter | Opmerking |
|---|---|---|
| Roos | Weinig pollen, zeker gevulde rassen | Kies rassen met weinig geur bij geurgevoeligheid |
| Tulp | Weinig pollen, nauwelijks geur | Ideaal in het voorjaar |
| Orchidee | Pollen zit in klompjes, niet in de lucht | Ook als plant |
| Hortensia | Grote schermen met weinig vrij pollen | Mooi volume |
| Anjer | Weinig pollen, gevulde bloemen | Lang houdbaar |
| Lisianthus (eustoma) | Weinig pollen | Elegant alternatief voor rozen |
| Iris | Weinig vrij pollen | Mooi in blauw en paars |
| Leeuwenbek | Bloem gesloten, pollen weinig toegankelijk | Zomerbloem |
| Calla | Weinig vrij pollen | Strak en modern |
| Pioenroos (gevulde rassen) | Gevulde bloem, weinig pollen | Kan geuren |
Ook groen zoals varens en de meeste bladeren geeft zelden pollenklachten.
Bloemen die je beter vermijdt
| Bloem | Waarom vermijden |
|---|---|
| Chrysant | Composiet, verwant aan bijvoet |
| Margriet, madeliefje, kamille | Composieten, veel bereikbaar pollen |
| Zonnebloem (klassieke rassen) | Veel pollen; pollenvrije rassen bestaan wel |
| Guldenroede (Solidago) | Veel pollen |
| Mimosa | Fijn, overvloedig pollen en sterke geur |
| Gipskruid | Kan de luchtwegen irriteren |
| Lelie (met meeldraden) | Veel stuifmeel en sterke geur |
| Hyacint, jasmijn, fresia | Zeer sterke geur |
| Aster, dahlia (enkelbloemig) | Composieten, open hart met pollen |
Tip: de lelie is een bijzonder geval. Haal je de meeldraden (de oranje staafjes met stuifmeel) eruit zodra de bloem opengaat, dan verspreidt ze nauwelijks nog pollen. Maar de sterke geur blijft. En lelies zijn zeer giftig voor katten: zie giftige bloemen voor katten en honden.
Praktische tips om klachten te beperken
Bij het kiezen
- Gevulde bloemen (veel bloemblaadjes) hebben meestal minder bereikbaar pollen dan enkelbloemige.
- Bloemen in knop verspreiden nog geen pollen; ze gaan pas thuis open.
- Weinig of geen geur is beter voor gevoelige mensen.
- Vraag de bloemist om een boeket zonder composieten of mimosa, als dat mogelijk is.
Thuis
- Meeldraden verwijderen bij lelies en andere bloemen met zichtbaar stuifmeel.
- Niet in de slaapkamer zetten.
- Water regelmatig verversen: in oud water ontstaan bacteriën en schimmels, die ook klachten kunnen geven.
- Verlepte bloemen tijdig weghalen.
Meer verzorgingstips in ons artikel boeket langer vers houden.
Hooikoorts en het seizoen
Iemand met hooikoorts heeft het vooral moeilijk tijdens het pollenseizoen van bomen, grassen of kruiden, grofweg van het vroege voorjaar tot in de nazomer. In die periode kan ook een klein extra beetje pollen in huis de klachten verergeren. Buiten het pollenseizoen is iemand soms minder gevoelig.
Welke bloemen in welk seizoen verkrijgbaar zijn, lees je in ons overzicht van seizoensbloemen in Zwitserland.
Bloemen in het ziekenhuis
In een ziekenhuis liggen vaak meerdere patiënten op een kamer. Daarom gelden extra aandachtspunten:
- Geurarm en pollenarm: rozen, tulpen of een kleine orchidee.
- Compact formaat: er is weinig ruimte.
- Informeer vooraf: sommige afdelingen staan helemaal geen bloemen toe.
Alles hierover lees je in onze gids over beterschapsbloemen in het ziekenhuis.
Alternatieven voor bloemen
Is de allergie ernstig, of twijfel je, kies dan iets anders:
- Groene planten met weinig of geen bloei, zoals een Zamioculcas of een vetplant. Let op: aarde kan schimmelsporen bevatten, wat voor sommige mensen ook een probleem is. Meer in ons artikel een plant cadeau geven.
- Droogbloemen of geconserveerde bloemen: verspreiden nauwelijks pollen, maar kunnen stof vasthouden. Zie droogbloemen: houdbaarheid en verzorging.
- Een ander cadeau: chocolade, een kaars, een boek of een persoonlijke brief.
Wat zeggen de bloemen?
Ook bij een allergievriendelijk boeket kun je een boodschap meegeven: roze rozen voor dankbaarheid, witte tulpen voor een nieuw begin, een orchidee voor bewondering. Kijk in ons woordenboek van de bloementaal voor de betekenis van meer dan 45 bloemen.
Allergie of geurgevoeligheid: wat is het verschil?
Niet iedereen die niest bij een boeket, heeft een echte pollenallergie. Het helpt om het verschil te kennen, want het bepaalt welke bloemen je kiest.
| Pollenallergie (hooikoorts) | Geurgevoeligheid | |
|---|---|---|
| Oorzaak | Eiwitten in het stuifmeel | Geurstoffen van de bloem |
| Typische klachten | Niezen, loopneus, jeukende ogen | Hoofdpijn, benauwd gevoel, prikkelende keel |
| Vermijden | Bloemen met veel open pollen | Sterk geurende bloemen |
| Goede keuze | Gevulde bloemen, orchideeën, tulpen | Geurarme rozen, tulpen, hortensia’s, calla’s |
Iemand met astma kan op beide reageren. Twijfel je, vraag het dan gewoon even na bij de ontvanger of bij iemand uit diens omgeving. Dat is geen onbeleefde vraag: het laat juist zien dat je erover nadenkt.
Het allergievriendelijke boeket: een voorbeeld
Wil je een concreet idee? Een boeket dat bij de meeste mensen met hooikoorts weinig problemen geeft, zou er zo uit kunnen zien:
- Basis: rozen met weinig geur, in roze of wit.
- Volume: een of twee hortensia’s.
- Accent: een paar calla’s of lisianthus.
- Groen: varens of ander blad zonder bloei.
Vermeld bij je bestelling in de opmerkingen dat het boeket voor iemand met een allergie is. Niet elke bloemist kan het samenstellen aanpassen, zeker niet bij vaste boeketten, maar het is de moeite waard om te vragen.
Allergisch voor bloemen in je eigen huis?
Ontvang je zelf vaak bloemen en heb je last? Een paar tips:
- Zet het boeket in een ruimte waar je minder tijd doorbrengt, zoals de hal.
- Laat iemand anders de meeldraden van lelies verwijderen.
- Was je handen na het schikken van bloemen.
- Kies bij een abonnement voor een aanbieder die rekening kan houden met je voorkeuren. Meer daarover in onze gids over een bloemenabonnement in Zwitserland.
Conclusie
Bloemen geven aan iemand met hooikoorts of een allergie kan prima, als je bewust kiest: rozen, tulpen, orchideeën, hortensia’s, anjers en lisianthus zijn vaak een goede keuze, terwijl chrysanten, margrieten, mimosa, guldenroede en sterk geurende bloemen beter thuisblijven. Verwijder meeldraden, ververs het water en zet de bloemen niet in de slaapkamer. En bij een ernstige allergie: vraag het eerst.
Veelgestelde vragen
Welke bloemen zijn geschikt bij hooikoorts?
Bloemen die weinig of zwaar pollen hebben, zoals rozen, tulpen, orchideeën, hortensia's, anjers en lisianthus, worden vaak als geschikter genoemd. Geen enkele bloem is volledig allergievrij; reacties verschillen per persoon.
Welke bloemen moet je vermijden bij een allergie?
Bloemen uit de composietenfamilie, zoals chrysanten, margrieten, kamille en sommige zonnebloemen, en ook guldenroede, mimosa en gipskruid. Lelies verspreiden veel stuifmeel, tenzij de meeldraden worden verwijderd.
Bestaan er hypoallergene bloemen?
Niet in strikte zin. Er zijn wel bloemen die weinig pollen verspreiden of waarvan het pollen zwaar en plakkerig is, waardoor het minder door de lucht gaat. Ook bestaan er pollenvrije zonnebloemrassen.
Kan geur ook klachten geven?
Ja. Sterk geurende bloemen zoals lelies, hyacinten, jasmijn en fresia's kunnen bij gevoelige mensen hoofdpijn of irritatie van de luchtwegen geven, ook zonder echte pollenallergie.
Wat is een goed alternatief voor bloemen bij een ernstige allergie?
Een plant met weinig of geen bloei, zoals een vetplant of een Zamioculcas, droogbloemen (al kunnen die stof vasthouden), of een ander cadeau zoals chocolade of een kaars.